Liga Akademicka – uczelniana liga e-sportowa w Polsce

Liga Akademicka to bardzo ciekawy przykład tego, jak esport może przenikać do środowiska uczelnianego, przyczyniając się do jego integracji i promocji szkół wyższych. Na czym polegały te rozgrywki, jakie gry obejmowały oraz jak rozwijała się liga, opisujemy poniżej.

Czym była Liga Akademicka?

Liga Akademicka zorganizowana została po raz pierwszy w 2017 r., czyli  w tym samym roku, co pierwsze profesjonalne rozgrywki sportów elektronicznych w naszym kraju: Polska Liga Esportowa. Był to więc czas, kiedy esport w Polsce coraz odważniej zaczął wychodzić poza wąskie środowisko graczy, a zakłady na esport były już nawet regularnie dostępne w ofercie bukmacherów (hazard wiąże się z ryzykiem i przeznaczony jest dla osób pełnoletnich, sprawdź które gry hazardowe oferowane są przez legalnych operatorów, gra u operatorów nieposiadających zezwolenie podlega karze). Jednak Liga Akademicka skierowana była do innego segmentu: stanowiła e-sportową ligę przeznaczoną wyłącznie dla społeczności studentów. Pomysłowi jej zorganizowania przyświecała idea tworzenia mostów między e-sportem a światem akademickim.

W praktyce oznaczało to urządzanie rywalizacji w ramach wybranych gier, w której udział brali studenci z całej Polski. Co ważne, w rozgrywkach występowały reprezentacje, w skład których wchodzili studenci wyłącznie z danej uczelni. To model funkcjonujący np. w ligach studenckich koszykówki czy futbolu w amerykańskich wyższych szkołach. Jego zastosowanie pomagało integrować studentów oraz angażować kibiców i same uczelnie. Tym bardziej, że organizatorzy podkreślali otwartość ligi – udział brać mogli wszyscy chętni, bez względu na rodzaj i wielkość uczelni czy studiowany kierunek.

Drużyna e-sportowa podczas gry

Ważnym aspektem była dość duża reprezentacja kobiet wśród uczestników rywalizacji. Przykładowo w trzecim sezonie wśród ponad 380 uczestników grało 25 dziewcząt (około 6,6%), co jak na wydarzenie e-sportowe było niezłym wynikiem (w zawodowym e-sporcie odsetek kobiet wynosi 1-5%, choć w ogólnej populacji graczy kobiety stanowią blisko połowę!).

Liga Akademicka organizowana była w latach 2017 – 2020. Od drugiej edycji projekt funkcjonował pod nazwą T-Mobile Liga Akademicka, ponieważ firma T-Mobile została sponsorem tytularnym rozgrywek. Pomysłodawcą przedsięwzięcia był Marcin Rausch.

Początki Ligi Akademickiej

Pierwszy sezon Ligi Akademickiej wystartował 2 listopada 2017 r. i zakończył się w styczniu 2018 r. W tej edycji przeprowadzono rywalizację jedynie w ramach jednej gry, mianowicie League of Legends. Do udziału w turnieju zgłosiło się 36 drużyn reprezentujących uczelnie z całej Polski, a w jego głównej fazie wystąpiło 16 reprezentacji uczelni. Nazwa każdego zespołu  łączyła nazwę szkoły z wybranym przydomkiem (często nawiązującym do LoL), np. Golemy z Politechniki Warszawskiej, Tytani z Politechniki Łódzkiej, Lwy z Politechniki Gdańskiej czy Wilki z Uniwersytetu Warszawskiego.

Zespoły walczyły o tytuł akademickiego mistrza Polski oraz nagrody o łącznej wartości 10 tys. zł. Jako główny partner rozgrywek oraz sponsor nagród wystąpiła marka gamingowa AORUS (należąca do Gigabyte’a). Co ważne dla tworzenia widowni i budowania rozpoznawalności Ligi Akademickiej, wszystkie mecze można było oglądać na żywo z komentarzem na Twitchu. Już od pierwszej edycji widać więc było, że projekt organizowany jest na profesjonalnym poziomie. Jaki był dokładny przebieg fazy grupowej i play-offów tego sezonu oraz jak wyglądały wyniki, opisujemy w artykule „Grupy i faza play-off Ligi Akademickiej”.

Przełomowy drugi sezon Ligi Akademickiej

Jak się okazało, Liga Akademicka nie była jednorazowym przedsięwzięciem. W marcu i kwietniu 2018 r. zorganizowana została jej kolejna edycja, a dzięki pozyskaniu dużego sponsora tytularnego projekt nabrał wiatru w żagle. Od tego czasu rozgrywki zaczęły funkcjonować jako T-Mobile Liga Akademicka.

Przede wszystkim w drugim sezonie poza rywalizacją w grze League of Legends odbyły się też zawody w 2 innych grach: StarCraft II i Overwatch. Dzięki rozszerzeniu listy tytułów turniej mógł zainteresować większą liczbę studentów, różniących się pod względem umiejętności i preferencji e-sportowych. Warto bowiem wyjaśnić, że uwzględnione w drugiej edycji gry wymagają od zawodników innych kompetencji. LoL bazuje przede wszystkim na współpracy zespołowej, długofalowej taktyce i strategicznej kontroli mapy, StarCraft II wymaga samodzielnego planowania strategicznego, szybkiego tempa podejmowania decyzji i wielozadaniowości, a Overwatch – błyskawicznego refleksu, mechanicznej celności strzeleckiej oraz idealnej synchronizacji działań grupy.

Jednocześnie w drugiej odsłonie Ligi Akademickiej znacząco wzrosła pula nagród, która w całych rozgrywkach opiewała już na 45 tys. zł. Dokładny podział środków wyglądał następująco: Overwatch – 28 tys. zł, League of Legends – 12,5 tys. zł, Starcraft 2 – 5 tys. zł.

Już podczas trwania drugiego sezonu turnieju Marcin Rausch zapowiadał w mediach, że jesienią br. odbędzie się trzeci sezon, w którym pojawi się kolejny tytuł gamingowy. Był to jasny sygnał, że Liga Akademicka nie tylko będzie kontynuowana, ale organizatorzy planują jej intensywny rozwój.

Kolejne edycje Ligi Akademickiej

W późniejszym czasie projekt zaczął działać bardziej regularnie i coraz mocniej przypominał stałą scenę e-sportową – tyle że akademicką. W harmonogramie trzeciego sezonu (listopad 2018 – styczeń 2019 r.) zgodnie z planem znalazły się już 4 gry: StarCraft II, LoL, Overwatch oraz Rainbow Six Siege. W czwartej edycji (marzec – maj 2019 r.) T-Mobile Liga Akademicka utrzymała ten sam zestaw gier, a pula nagród przekroczyła już 55 tys. zł.

Największego rozmachu Liga Akademicka nabrała jednak w piątym sezonie (listopad 2019 – styczeń 2020 r.). Do tej edycji zgłosiło się aż 1 030 studentów z 91 uczelni z całej Polski. Organizatorzy zmienili też niektóre gry: z programu zniknęły Overwatch i StarCraft II, które zastąpiono tytułami Counter-Strike: Global Offensive oraz Gwint. Natomiast nadal rozgrywane były mecze League of Legends i Rainbow Six Siege. Wynikało to w dużej mierze z popularności konkretnych tytułów, która w świecie esportu zmienia się dość dynamicznie. Oczywiście wszystkie spotkania były transmitowana na żywo, a o ich komentowanie zadbały takie mocno rozpoznawalne postacie branży e-sportowej, jak np. Wojciech „Bezi” Wróbel (LoL) czy Dawid „Azonh” Letachowicz (Gwint).

W tym czasie projekt zyskał też dodatkowy wymiar, gdyż został rozszerzony o konkurencję Coding Masters. Były to mistrzostwa studentów w programowaniu, a dokładnie w zakresie kodowania w takich językach programowania jak C++ i/lub Python. Zostały one przygotowane we współpracy z portalem Pracuj.pl.

Jak wyglądały rozgrywki w Lidze Akademickiej?

Jak już wiemy, w rozgrywkach Ligi Akademickiej występowały wyłącznie reprezentacje polskich uczelni, a daną drużynę tworzyli studenci tej samej szkoły wyższej. Zasady rywalizacji w poszczególnych edycjach w pewnych aspektach się różniły, zwłaszcza że czasem lista gier zmieniała się wraz z nowym sezonem.

Jeśli chodzi o pierwszą odsłonę Ligi Akademickiej, gra toczyła się tylko w ramach League of Legends. Każdego dnia turniejowego odbywały się po 2 mecze w formacie BO3, a więc do 2 wygranych map. Ponadto 16 drużyn uczestniczących w głównej fazie rozgrywek było podzielonych na 4 grupy (A, B, C i D). Wszystkie spotkania były transmitowane w Internecie – widzowie mogli śledzić ich przebieg w czwartki i piątki od godz. 18:00. Jak wyglądał mecz otwarcia rozgrywek, dowiesz się z tekstu „Krasnoludy vs Tytani – pierwszy mecz w historii Ligi Akademickiej”.

W drugim sezonie turnieju zgodnie z harmonogramem po 2-tygodniowym okresie przewidzianym na przyjmowanie zgłoszeń zespołów (od 29 stycznia do 9 lutego) nastąpiły kwalifikacje, oficjalna prezentacja grup i drużyn, sezon zasadniczy i faza play-off. Sezon zasadniczy trwał od 1 marca do 15 kwietnia, a play-offy od 17 do 29 kwietnia. Co więcej, mecze rozgrywane były według stałego rozkładu: Overwatch we wtorki i środy, League of Legends w czwartki i piątki, a StarCraft II w niedziele.

Oczywiście skoro w rozgrywkach pojawiały się kolejne gry, zasady też ewoluowały. Przykładowo począwszy od trzeciego sezonu mecze były rozgrywane i transmitowane już codziennie. Ponadto organizatorzy wydarzenia udostępniali w Internecie rozmaite tabele z wynikami, ligowe rankingi i drabinki play-off. W mediach społecznościowych i innych miejscach online pojawiały się też różne relacje z przebiegu studenckiej rywalizacji e-sportowej.

Dodajmy też, że finały były organizowane zazwyczaj jako wydarzenia LAN-owe, czyli odbywały się stacjonarnie na terenie wybranej uczelni. Dla przykładu w maju 2019 r. finał Ligi Akademickiej League of Legends rozegrany został na Politechnice Wrocławskiej w Strefie Kultury Studenckiej. Na miejscu miało pojawić się ponad 200 kibiców, a wstęp był oczywiście bezpłatny.

Drużyny Ligi Akademickiej na przestrzeni lat

Przez historię omawianej ligi e-sportowej przewinęły się drużyny z wielu uczelni, dlatego nie ma sensu ich wszystkich wymieniać. Jednak jest kilka ekip, które odegrały na przestrzeni kolejnych edycji wydarzenia szczególną rolę.

Inżynierzy vs Lwy – e-sportowe „El Clásico”

Na pewno wyjątkowo interesująco przebiegała rywalizacja Inżynierów z Politechniki Wrocławskiej oraz Lwów z Politechniki Gdańskiej. To właśnie te 2 zespoły najczęściej były głównymi bohaterami rozgrywek League of Legends. Inżynierzy wygrali pierwszą edycję Ligi – jak dokładnie wyglądała ich droga po złoto, przeczytasz w artykule pt. „Inżynierzy z PWr mistrzami Polski”. W drugiej odsłonie rozgrywek triumfowały Lwy, a za sprawą trzeciego sezonu mistrzowski tytuł powrócił do Wrocławia. Co więcej, w finale czwartego sezonu wrocławianie ponownie pokonali gdańszczan, zdobywając ligowy puchar i 4 tys. zł. Jednak w piątym sezonie górą byli zawodnicy z Politechniki Gdańskiej. Lwy wygrały z Inżynierami stosunkiem 2:1, odzyskując tym samym tytuł mistrzowski w League of Legends. Ta historia sprawiła, że mecze tych 2 ekip porównywane były do „El Clásico”.

Tyranozaury z WAT

Liga Akademicka obfitowała jednak w znacznie więcej niezapomnianych pojedynków i świetnych zespołów. W jej pierwszym sezonie na drugim stopniu podium stanęły Smoki z Politechniki Krakowskiej, a miejsce trzecie wywalczyły Tyranozaury z Wojskowej Akademii Technicznej. Te ostatnie odnosiły w późniejszym czasie kolejne sukcesy. W sezonie drugim Ligi Akademickiej, także w ramach rozgrywek League of Legends, zespół już po czwartej kolejce zapewnił sobie pierwsze miejsce w grupie i awans do ćwierćfinałów. Ostatecznie w drugiej edycji wydarzenia warszawskie Tyranozaury ponownie okazały się trzecią drużyną Ligi – po wygranym meczu z Górnikami z Politechniki Śląskiej.

AGHenci i AGHresorzy z AGH

Wiele emocji zapewnili kibicom także AGHenci i AGHresorzy z krakowskiej Akademii Górniczo-Hutniczej. AGHenci uczestniczyli w zmaganiach Ligi Akademickiej już w pierwszym jej sezonie, a w drugiej edycji zasłynęli z umiejętności odwracania losów trudnych meczów. Najlepszym przykładem było spotkanie z Informatykami, w którym najpierw przegrali pierwszą mapę, ale ostatecznie wygrali cały mecz 2:1. Natomiast podczas rozgrywek w ramach Overwatch zabłysnęli AGHresorzy, gdyż awansowali do ćwierćfinałów po rozegraniu kilku wyjątkowo jednostronnych meczów w fazie grupowej.

Morsy z UG

Innym wyróżniającym się zespołem był dla przykładu team Morsy z Uniwersytetu Gdańskiego. Drużyna ta wszechstronnie reprezentowała swoją uczelnię: zarówno w League of Legends, Counter-Strike: Global Offensive, StarCraft II, jak i Overwatch. W piątym sezonie gdańszczanom udało się nawet wywalczyć pierwsze miejsce w CS:GO, a w League of Legends – czwarte.

Dlaczego Liga Akademicka była ważna?

Liga Akademicka była bardzo dobrze zorganizowanym, dłuższym cyklem rozgrywek e-sportowych, który z roku na rok rozwijał się i stawał coraz ciekawszym wydarzeniem rozgrywanym między różnego rodzaju uczelniami w Polsce. Turniej był interesujący z kilku względów. Na pewno docenić trzeba jego sportowy wymiar – dla finalnego sukcesu znaczenie miały bowiem nie tylko wyniki pojedynczych meczów, ale dobra forma drużyn i ich zawodników przez kilka kolejnych tygodni. Ponadto w programie rozgrywek pojawiały się nowe tytuły e-sportowe, co pozwalało zaangażować coraz szerszy krąg studentów do udziału w rywalizacji i kibicowaniu.

Poza tym jednym z celów Ligi Akademickiej było stworzenie takiej przestrzeni, w której najbardziej rokujący zawodnicy mogliby się wyróżnić, co mogło być pierwszym krokiem w stronę profesjonalnej kariery w e-sporcie. I tak się rzeczywiście działo. Najlepszym przykładem są Inżynierzy z Politechniki Wrocławskiej, którzy najpierw odnosili sukcesy w Lidze Akademickiej, a potem przeszli do zawodowej Ultraligi (pod nazwą Esports Academy).

Równie istotne wydają się jednak pozasportowe aspekty. Wydarzenie integrowało środowisko studenckie, wzmacniało utożsamianie się studentów ze swoją uczelnią, a przy okazji było dobrym sposobem na jej promocję. Dlatego Liga Akademicka była nie tylko ciekawą imprezą sportową, ale też przykładem na to, jak esport może być wykorzystywany w celu wzmacniania akademickiej społeczności.